Дьөккөн күнэ, былааннаммытын курдук, П. Х. Староватов аатынан кыраайы үөрэтэр мусуойтан саҕаланна. Манна биир дойдулаахпыт, саха большевик революционердарыттан уонна Саха автономиятын олохтоспут дьоннортон биирдэстэрэ Степан Филиппович Гоголев олоҕун уонна үлэтин көрдөрөр улахан быыстапка турда.
Бу быыстапка Степан Филиппович Гоголевы көрдөрөр научнай хабааннаах буолан үөрэнээччилэргэ, студеннарга, учууталларга олус туһалаах буолуоҕа. Манна Дьөккөн оскуолатын мусуойун матырыйааллара уонна Саха өрөспүүбүлүкэтин национальнай архыыбын матырыйааллара турдулар.
Салгыы Бүлүү куоратын мусуойун быыстапкалыыр саалатыгар икки улахан быыстапка турда. Ол курдук биир быыстапка Дьөккөн нэһилиэгин, үлэһит дьонун, Дьөккөнтөн тахсыбыт чулуу дьоннору көрдөрөр. Манна Дьөккөн нэһилиэгин Советскай Союз Геройа Н. А. Кондаков орто оскуолатын мусуойун сэдэх экспонаттара уонна сэбиэскэй кэмӈэ туттулла сылдьыбыт мал-сал дьон сэӈээриитин ыллылар. Иккис саалга нэһилиэк оҕолорун, учууталларын уонна олохтоохторун-коллекционердар сөбүлээн , дьарык гынан муспут баай коллекциялара дьон болҕомтотун тарта уонна сэӈээриитин ылла.
Салгыы биир дойдулаахпыт С. Ф. Гоголев аатынан уулуссаҕа сэлэлии хаамыы ыытылынна. Бу хаамыыга Бүлүү куоратын баһылыга Ян Анатольевич Попов, улуус баһылыгын социальнай боппуруостарга солбуйааччы Александр Игоревич Комаров, Оройуон Сэбиэтин депутата Егор Ревович Константинов, «Алгыс» сынньалаӈ киинин исписэлииһэ Августина Платоновна Евсеева, «Биһикчээн» оҕо саадын сэбиэдиссэйэ Саргылана Кузьминична Кузьмина, Бүлүү куоратын араас түмсүүлэрин сахалыы сонноох, таӈастаах куорат олохтоохторо уонна бу уулуссаҕа олорор дьоннортон 90 сааһыгар чугаһаабыт Евдокия Васильевна, Дьөккөн оскуолатыгар элбэх оҕону нуучча тылыгар, литературатыгар үөрэппит учууталбыт Евдокия Егоровна Кылабысова кыыһынан Надежда Гаврильевналыын кытыннылар. Сэлэлии хааман тиийэн С. Ф. Гоголев аатынан уулусса бастакы нүөмэрдээх дьиэ олбуоругар С. Ф. Гоголев туһунан кэпсиир информационнай дуоска арыйдыбыт.
Күнүс 2 чаастан М. Н. Жирков аатынан култуура Дыбарыаһыгар нэһилиэкпит тыа хаһаайыстыбатыгар үлэлиир, дьарыктанар «Уйгу» СХППК, Ионов Сидор Ионович хаһаайыстыбатыгар оӈорбут продукциятын Бүлүү куорат дьоно олус хамаҕатык атыылаһан начаас бүтэрдилэр. Атыыламмыт үрүӈ ас, мүөт, сибиинньэ фарша барыта бэйэбит хаһаайыстыбабытыгар сыахха оӈоһуллубут табаардар буолаллар.
Салгыы күнүс 3 чаастан дыбарыас конференц саалатыгар нэһилиэк сайдар хайысхаларыгар уонна билиӈӈи тирээн турар боппуруостарга киэӈ кэпсэтии ыытылынна. Бу кэпсэтиигэ улууспут баһылыга Сергей Николаевич Винокуров, баһылыгы бастакы солбуйааччы Иван Иванович Евсеев, Ил Түмэн судаарыстыбаннай мунньах депутата Егор Анатольевич Григорьев уонна улуус араас управлениеларын эппиэттээх үлэһиттэрэ, салайааччылара кыттыыны ыллылар. Нэһилиэкпит хайдах сайдыаҕын, тирээн турар боппуруостары хайдах быһаарыахха сөбүн кэпсэттибит уонна бары бииргэ түмсүүлээхтик үлэлээтэхпитинэ боппуруостар быһаарыллыахтарын сөбүн көрдүбүт-иһиттибит.
Салгыы «Кыайыы биһиэнэ буолуоҕа» диэн анал байыаннай дьайыы кыттыылаахтарыгар анаммыт быыстапканы уонна Дьөккөн нэһилиэгин талба талааннаах дьоно оӈорбут быыстапкаларын арыйдыбыт. «Сүрэҕим сылааһын тарбахпар иӈэрэн» быыстапкаҕа интэриэһинэй оӈоһуктар баалларын дьон- сэргэ олуһун сэӈээрэн көрдүлэр. Киирээти утары Лэӈкэ бухатыыр уолун тымтайга сүгэн турар маһынан дьүһүйүүтэ уонна нэһилиэк символа — Хотой кыыл-көтөр эмиэ маһынан дьүһүйүү дьон сэӈээриитин ылла. Бу мас оӈоһуктары Капитоновтар дьиэ кэргэн оӈорбуттара. Салгыы Григорьева Н. С., Декоямова А. П., Кондакова В. С., Кондаков Н. С., Константинова И. А., Дьяконова Е. П. оӈоһуктарын мустубут дьон сэӈээрэн көрдүлэр, сөхтүлэр, махтаннылар.
Салгыы Бүлүү куоратыгар, оройуонугар буолбатах ГАСТРОНОМИЧЕСКАЙ көрдөрүү буолла. Манна кыттыылаахтар оӈоһуллубут пастеризованнай үүтү амсайдылар. Амсайаат үүт ураты амтаннааҕын, минньигэһин сөхтүлэр. Салгыы суораты, йогурту, быырпаҕы, мүөтү амсайдылар уонна бэриллибит продукциялар бары ураты амтаннаахтарын уонна натуральнайдарын бэлиэтээтилэр. Дьон болҕомтотун «Тайҕа күүһэ» диэн мүөттэн, эриэхэттэн, отонтон турар ураты «Лүксүгүн» экофермата оӈорбут бүлүүдэтэ тарта. Бу бүлүүдэни хаһан атыыга тахсарын дьон туоһуласта. Уонна ураты үчүгэй амтаннаах диэн амсайбыт дьон бэлиэтээтилэр.
Салгыы «Алаас ахтылҕана» диэн кэнсиэри көрдүбүт.
Кэнсиэр иннинэ нэһилиэк дьоно тикпит көстүүмнэрбитин уонна харыстанар наборбутун «Бүлүү улууһа эһигинниин бииргэ» диэн көмө оӈорор пуун салайааччытыгар Мария Петровна Томскаяҕа баһылык Антон Иннокентьевич Михайлов туттарда. Салгыы кини элбэх Дьөккөн ыччатын үөрэппит Евдокия Егоровна Кылабысоваҕа 85 сааһынан эҕэрдэ суругу, сэмэй бэлэҕи туттарда.
Кэнсиэр чулуу дьоммутун дьүһүйүүттэн саҕаланна, бу дьүһүйүү олус уратытык турбут уонна чулуу дьоммутун, оччотооҕу тыыны уратытык толору көодөрөр. С. Ф. Гоголев 100 сааһыгар 30 сыллааҕыта буолбут үбүлүөй олус тоҕоостоохтук көһүннэ. Кыыһа Октябрина Степановна Корнилова баар, ол кэмӈэ үөрэнэ сылдьар оҕолор, үлэһиттэр көһүннүлэр.
Кэнсиэри элбэх куонкурустар кыайыылаахтара, биир дойдулаахпыт Иван Васильевич Данилов икки ырыанан арыйда. Ырыаһыттар Валентина Жирохова, Петр Федотов, кырачаан ырыаһыт Ярик Гоголев, Карл Данилов, Токуйаана Сивцева олус бэркэ долгутуулаахтык ыллаатылар, «Уйгулаӈ» үӈкүү ансаамбыла хас да үӈкүүнү толордо, «Хомуһун» хомус ансаамбыла эмиэ хас да дьүһүйүүнү толорбутун кэнсиэр көрөөччүлэр ытыстарын тыаһынан уонна «Браво» хаһыынан доҕуһуоллаатылар.
Кэнсиэр бүтүүтүгэр нэһилиэк ХОРА хормейстер Ольга Николаевна Корякина туруоруутунан икки ырыаны куоластарга арахсан, олус үчүгэйдик ыллаатылар. Уопсайынан, кэнсиэри биир тыынынан көрдүбүт. Кэнсиэр быыһыгар оонньотон да ыллылар.
Дьэ, ити курдук, биһиги, дьөккөннөр, биир тылынан эттэххэ, былааннаммыт программабытын ситиһиилээхтик толордубут, биир санаанан салайтарбыт сыалбытын ситтибит. Түмсүүлээхтик үлэлээтэхпитинэ туох барыта кыайтарарын биллибит уонна салгыы сайдарга, түмсүүлээхтик үлэлииргэ ОЛУК уурулунна.
Альбина Ионова, Дьөккөн.